25 lipca przypada Dzień Bezpiecznego Kierowcy. To dobry moment, aby przypomnieć sobie, że bezpieczeństwo podczas podróży nie zależy wyłącznie od umiejętności prowadzenia samochodu. Liczą się również stan kierowcy, przygotowanie pojazdu, zachowanie na drodze oraz znajomość zasad postępowania w razie awarii lub wypadku.
Niezależnie od tego, czy jedziesz przez Toruń, drogą ekspresową S10, autostradą A1, czy wybierasz się na wakacje poza województwo kujawsko-pomorskie, warto poświęcić kilka minut na właściwe przygotowanie podróży.
Bezpieczny kierowca to nie tylko osoba, która zna przepisy. To także ktoś, kto potrafi rozpoznać własne zmęczenie, przewiduje zachowania innych uczestników ruchu i nie pozwala, aby pośpiech decydował o sposobie prowadzenia samochodu.
Z rozmów z kierowcami wynika, że przygotowanie do podróży najczęściej kończy się na tankowaniu. Tymczasem kilka minut poświęconych oponom, wyposażeniu i numerom pomocy może zdecydować o spokojnym postępowaniu po awarii.
1. Przygotuj kierowcę, a nie tylko trasę
Nawigacja może wskazać najszybszą drogę, ale nie oceni, czy kierowca jest wypoczęty i zdolny do bezpiecznego prowadzenia pojazdu. Przed dłuższą podróżą należy zadbać o sen, nawodnienie oraz odpowiednią ilość czasu na przejazd.
Nie rozpoczynaj jazdy, jeżeli odczuwasz wyraźne zmęczenie, senność, zawroty głowy albo problemy z koncentracją. Warto również sprawdzić, czy przyjmowane leki nie wpływają na zdolność prowadzenia pojazdów. Informacja taka może znajdować się w ulotce, na opakowaniu lub w zaleceniach lekarza.
Kawa, energetyk, głośna muzyka lub otwarte okno nie zastępują odpoczynku. Jeżeli podczas jazdy pojawia się częste ziewanie, trudność z utrzymaniem toru jazdy, pomijanie znaków albo problem z przypomnieniem sobie ostatnich kilometrów, należy zatrzymać się w bezpiecznym miejscu i odpocząć.
Przed ruszeniem warto:
- sprawdzić trasę, pogodę, remonty i możliwe utrudnienia;
- zaplanować regularne przerwy oraz miejsca bezpiecznego postoju;
- ustawić nawigację i playlistę przed rozpoczęciem jazdy;
- odłożyć telefon poza zasięg ręki lub uruchomić tryb samochodowy;
- pozostawić zapas czasu, aby opóźnienie nie prowokowało do przekraczania prędkości;
- upewnić się, że kierowca nie znajduje się pod wpływem alkoholu, narkotyków ani środków ograniczających sprawność psychofizyczną.
Kierującemu nie wolno podczas jazdy korzystać z telefonu wymagającego trzymania słuchawki lub mikrofonu w ręku.[1] Nawet korzystanie z zestawu głośnomówiącego nie powinno jednak prowadzić do rozmowy, która odciąga uwagę od sytuacji na drodze.
2. Sprawdź samochód i zabezpiecz wnętrze
Przed podróżą trzeba ocenić podstawowy stan pojazdu. Nie każdą usterkę można zauważyć samodzielnie, ale kierowca powinien reagować na kontrolki, niepokojące dźwięki, pogorszenie skuteczności hamowania, problemy z oświetleniem lub wycieraczkami.
Przed wyjazdem sprawdź przede wszystkim:
- ciśnienie w oponach i ich widoczny stan;
- działanie świateł, kierunkowskazów oraz świateł hamowania;
- poziom płynu do spryskiwaczy i działanie wycieraczek;
- poziomy płynów eksploatacyjnych zgodnie z instrukcją pojazdu;
- obecność wycieków pod samochodem;
- sposób zamocowania bagażu, fotelików dziecięcych i dodatkowego wyposażenia.
Pojazd uczestniczący w ruchu musi być zbudowany, wyposażony i utrzymany w taki sposób, aby jego użytkowanie nie zagrażało osobom znajdującym się w samochodzie ani innym uczestnikom ruchu.[2]
Nie pozostawiaj ciężkich lub twardych przedmiotów luzem. Telefon, butelka, laptop, narzędzia albo bagaż umieszczony na tylnej półce mogą podczas gwałtownego hamowania przemieścić się i spowodować poważne obrażenia.
Pasy bezpieczeństwa i przewożenie dzieci
Kierowca oraz pasażerowie pojazdu wyposażonego w pasy bezpieczeństwa mają obowiązek korzystać z nich podczas jazdy, z uwzględnieniem wyjątków określonych w przepisach. Dziecko mające mniej niż 150 cm wzrostu powinno być co do zasady przewożone w odpowiednim foteliku lub innym urządzeniu przytrzymującym.[3]
Pas powinien przebiegać zgodnie z instrukcją producenta pojazdu i nie może być poprowadzony pod pachą, za plecami ani przez grube przedmioty znajdujące się w kieszeniach. Fotelik dziecięcy musi być dopasowany do dziecka, prawidłowo zamontowany i zgodny z wymaganiami przewidzianymi dla tego rodzaju urządzeń.
Co powinno znajdować się w samochodzie?
W typowym samochodzie osobowym do przenośnego wyposażenia wymaganego przepisami należą:
- trójkąt ostrzegawczy ze znakiem homologacji;
- gaśnica umieszczona w miejscu łatwo dostępnym.
Obowiązek posiadania apteczki i kamizelki odblaskowej nie dotyczy co do zasady każdego samochodu osobowego zarejestrowanego w Polsce.[4] Nie oznacza to jednak, że warto z nich rezygnować.
Praktyczne wyposażenie dodatkowe: apteczka, kamizelka odblaskowa dla kierowcy i pasażerów, latarka, rękawiczki ochronne, zapas wody, ładowarka samochodowa, przewód do telefonu oraz zapisany numer do pomocy drogowej.
Kamizelkę warto przechowywać w kabinie, a nie na dnie bagażnika. Dzięki temu można założyć ją jeszcze przed opuszczeniem samochodu. Przed wyjazdem za granicę należy dodatkowo sprawdzić wymagania obowiązujące w państwach docelowych i tranzytowych.
Opis dostępnych rozwiązań znajdziesz na stronie oferty: ubezpieczenie samochodu. Zakres konkretnej propozycji wymaga sprawdzenia jej wariantu, limitów, wyłączeń i OWU.
3. Dostosuj jazdę do rzeczywistych warunków
Dopuszczalna prędkość jest górną granicą, a nie prędkością, z którą należy jechać niezależnie od sytuacji. Kierowca ma obowiązek poruszać się z prędkością zapewniającą panowanie nad pojazdem, uwzględniając między innymi pogodę, widoczność, stan drogi, natężenie ruchu oraz właściwości pojazdu i ładunku.[5]
Szczególną ostrożność należy zachować podczas intensywnego deszczu, mgły, silnego wiatru, jazdy pod słońce oraz w miejscach, w których mogą pojawić się piesi, rowerzyści, motocykliści lub zwierzęta.
Zachowaj bezpieczny odstęp
Odstęp od poprzedzającego pojazdu powinien pozwalać uniknąć zderzenia w razie jego nagłego hamowania lub zatrzymania. Na autostradzie i drodze ekspresowej minimalna odległość od pojazdu jadącego tym samym pasem, wyrażona w metrach, powinna wynosić co najmniej połowę liczby określającej prędkość w kilometrach na godzinę. Zasada ta nie obowiązuje podczas wykonywania manewru wyprzedzania.[5]
Przykładowo przy prędkości 100 km/h minimalny odstęp powinien wynosić co najmniej 50 metrów, a przy 120 km/h – co najmniej 60 metrów. W deszczu, po zmroku lub przy śliskiej nawierzchni rozsądne może być pozostawienie jeszcze większej odległości.
Nie rozpraszaj się zdarzeniami na drugim pasie
Wypadek, kontrola drogowa lub uszkodzony samochód często przyciągają uwagę kierowców. Nie należy zwalniać wyłącznie po to, aby obserwować albo nagrywać zdarzenie. Trzeba patrzeć na własny tor jazdy, zwiększyć odstęp, wykonywać polecenia służb i pozostawić miejsce dla pojazdów ratunkowych.
Podczas upału: regularnie pij wodę, przewietrz samochód przed ruszeniem, korzystaj z klimatyzacji w rozsądny sposób i planuj przerwy. Jeżeli pojawia się ból głowy, osłabienie lub senność, zatrzymaj się w bezpiecznym miejscu.
4. Przygotuj się na awarię lub wypadek
Nawet sprawny samochód może ulec awarii. Dlatego kierowca powinien wiedzieć, gdzie znajduje się trójkąt, gaśnica, kamizelka i numer do pomocy drogowej.
Na autostradzie lub drodze ekspresowej zatrzymywanie i postój są dozwolone wyłącznie w miejscach do tego przeznaczonych. Jeżeli unieruchomienie pojazdu wynika z awarii, kierowca powinien usunąć go z jezdni, jeżeli jest to możliwe, oraz właściwie ostrzec pozostałych uczestników ruchu.[6]
Bezpieczna kolejność działania
- włącz światła awaryjne;
- zatrzymaj pojazd możliwie daleko od czynnego pasa ruchu;
- przed wyjściem upewnij się, że otwarcie drzwi nie stworzy zagrożenia;
- załóż kamizelkę odblaskową jeszcze w samochodzie;
- jeżeli warunki na to pozwalają, opuść pojazd od strony oddalonej od ruchu;
- ustaw trójkąt ostrzegawczy w wymaganej odległości;
- przejdź w bezpieczne miejsce, a na autostradzie – najlepiej za barierę ochronną;
- wezwij pomoc drogową, a w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia zadzwoń pod numer 112.
W jakiej odległości ustawić trójkąt?
- na autostradzie lub drodze ekspresowej – 100 metrów za pojazdem;
- na pozostałych drogach poza obszarem zabudowanym – 30–50 metrów za pojazdem, jeżeli występuje sytuacja wymagająca sygnalizowania postoju;
- na obszarze zabudowanym – bezpośrednio za pojazdem albo na nim, na wysokości nie większej niż 1 metr, gdy zatrzymanie nastąpiło w miejscu, w którym postój jest zabroniony.
Na autostradzie i drodze ekspresowej postój z powodu uszkodzenia pojazdu lub wypadku należy sygnalizować w każdym przypadku. Na pozostałych drogach obowiązek zależy między innymi od miejsca zatrzymania i widoczności pojazdu.[6]
Nie naprawiaj samochodu, stojąc na czynnym pasie ruchu. Jeżeli pojazdu nie można bezpiecznie usunąć, najważniejsze jest ostrzeżenie innych kierowców, przejście w bezpieczne miejsce i wezwanie odpowiednich służb.
Kiedy element odblaskowy jest obowiązkowy?
Samo wyjście z samochodu nie oznacza automatycznie, że kierowca staje się osobą objętą obowiązkiem używania elementów odblaskowych. Obowiązek dotyczy pieszego poruszającego się po drodze po zmierzchu poza obszarem zabudowanym, z wyjątkami wskazanymi w przepisach, między innymi dla drogi dla pieszych.[6]
Niezależnie od obowiązku prawnego założenie kamizelki przed wyjściem z unieruchomionego pojazdu znacząco poprawia widoczność i jest rozsądnym elementem przygotowania do awarii.
Jeżeli doszło do wypadku
Najpierw należy zadbać o własne bezpieczeństwo i zabezpieczyć miejsce zdarzenia. Jeżeli są osoby poszkodowane, trzeba udzielić niezbędnej pomocy, wezwać zespół ratownictwa medycznego i Policję oraz nie podejmować działań, które mogłyby utrudnić ustalenie przebiegu wypadku.[7]
Podczas rozmowy z numerem alarmowym 112 należy podać miejsce zdarzenia, liczbę poszkodowanych, zauważone zagrożenia oraz odpowiadać na pytania operatora. Nie należy kończyć połączenia, dopóki operator o to nie poprosi.
Przed wyjazdem sprawdź też, czym różnią się OC i AC oraz jakie szkody mogą obejmować. Pomoc po awarii, naprawa własnego auta i odpowiedzialność za szkody wyrządzone innym to odrębne kwestie.
Bezpieczna podróż służbowa również wymaga organizacji
Jeżeli pracownicy wykorzystują samochody służbowe albo prywatne pojazdy do wykonywania obowiązków zawodowych, zagrożenia związane z jazdą powinny zostać uwzględnione w organizacji pracy i ocenie ryzyka zawodowego.[8]
Pracodawca powinien w szczególności zadbać o:
- sprawny i terminowo serwisowany pojazd służbowy;
- jasne zasady zgłaszania usterek i szkód;
- instrukcję postępowania w razie awarii lub wypadku;
- dostęp do numerów alarmowych i pomocy drogowej;
- planowanie pracy bez wywierania presji na przekraczanie prędkości;
- uwzględnianie zmęczenia, pogody i długości trasy;
- zabezpieczenie przewożonych narzędzi, materiałów i dokumentów;
- przeszkolenie pracowników w zakresie zagrożeń związanych z prowadzeniem pojazdu.
Wyznaczenie godziny spotkania nie może prowadzić do tworzenia harmonogramu, którego można dotrzymać wyłącznie poprzez przekraczanie prędkości, rezygnację z przerw albo prowadzenie pojazdu mimo zmęczenia.
Po zdarzeniu w czasie przejazdu znaczenie ma cel podróży i jej związek z zatrudnieniem. Wyjaśniam to w porównaniu wypadku przy pracy i wypadku w drodze do pracy.
Krótka lista kontrolna przed wyjazdem
- Jestem wypoczęty i zdolny do prowadzenia.
- Znam trasę i mam zapas czasu.
- Opony, światła i wycieraczki są sprawne.
- Trójkąt i gaśnica znajdują się w samochodzie.
- Kamizelka jest dostępna bez otwierania bagażnika.
- Bagaż i luźne przedmioty są zabezpieczone.
- Wszyscy pasażerowie mają zapięte pasy.
- Telefon i nawigacja są ustawione przed rozpoczęciem jazdy.
- Znam numer do pomocy drogowej i zakres posiadanego ubezpieczenia.
Przykład: awaria samochodu podczas wyjazdu z Torunia
Rodzina z Torunia jedzie autostradą na wakacje. Po uszkodzeniu opony kierowca zjeżdża w bezpieczne miejsce, włącza światła awaryjne, zakłada kamizelkę i zabezpiecza pojazd, a zamiast naprawiać koło przy ruchliwej jezdni korzysta z wcześniej zapisanego numeru pomocy drogowej.
Dobre przygotowanie ogranicza chaos, ale sposób postępowania zawsze trzeba dostosować do miejsca zdarzenia i rzeczywistego zagrożenia.
Opis dostępnych rozwiązań znajdziesz na stronie oferty: Assistance drogowe. Zakres konkretnej propozycji wymaga sprawdzenia jej wariantu, limitów, wyłączeń i OWU.
Przygotuj kierowcę, samochód i plan pomocy na trasie
Przed wyjazdem sprawdź stan auta, zaplanuj odpoczynek i zapisz numer pomocy drogowej. Przyjrzyj się też posiadanej ochronie: ubezpieczenie pojazdu i assistance pełnią różne zadania, dlatego warto dobierać je do sposobu korzystania z samochodu.
Awaria lub kolizja potrafi zmienić przebieg całej podróży i obciążyć budżet. Odpowiednia polisa może zapewnić świadczenie lub organizację pomocy w granicach wybranego wariantu. Poniżej znajdziesz odrębne formularze ubezpieczenia samochodu i assistance.
Jeśli planujesz kupić u mnie polisę na samochód, porównamy dostępne warianty także online, z dowolnego miejsca w Polsce. Moim klientom pomagam również przy formalnościach po szkodzie. Pilną pomoc drogową organizuje centrum assistance.
Skontaktuj się — przygotuję polisę dla CiebieE-mail: kontakt@bezpiecznikmk.pl
Podstawy prawne
- Art. 45 ust. 2 pkt 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. ↩
- Art. 66 ust. 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. ↩
- Art. 39 ust. 1 oraz ust. 3–3a ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. ↩
- § 11 ust. 1 pkt 13–14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. ↩
- Art. 19 ust. 1–3a ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. ↩ ↩
- Art. 11 ust. 4a, art. 49 ust. 3 oraz art. 50 ust. 1–3 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. ↩ ↩ ↩
- Art. 44 ust. 1–2 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. ↩
- Art. 207 § 1–2 oraz art. 226 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy. ↩
Stan prawny: 28 sierpnia 2026 r.
data ostatniej aktualizacji: 15.10.2026